Hans Erni – sztuka łącząca harmonię z nowoczesnością

Opublikowano przez

Hans Erni należał do grona tych szwajcarskich artystów, których twórczość wymyka się prostym klasyfikacjom. Był malarzem, rysownikiem, grafikiem, ilustratorem, projektantem plakatów, twórcą murali i rzeźb. Przez dekady konsekwentnie budował własny, rozpoznawalny język wizualny – oparty na precyzyjnej linii, syntetycznej formie i zainteresowaniu człowiekiem jako centralnym punktem świata. Jego prace łączyły w sobie wpływy modernizmu, kubizmu oraz klasycznej harmonii kompozycji, a jednocześnie pozostawały przystępne i komunikatywne dla szerokiej publiczności.

Hans Erni urodził się 21 lutego 1909 roku w Lucernie – dziś przypada rocznica jego urodzin. Studiował sztukę w Szwajcarii i we Francji, między innymi w Paryżu, gdzie zetknął się z dziełami Pabla Picassa i Georges’a Braque’a. Te doświadczenia odcisnęły ślad na jego wczesnych pracach, jednak Erni szybko wypracował własny styl. Interesowały go zarówno najnowsze odkrycia naukowe, jak i ponadczasowe motywy mitologiczne czy humanistyczne. Fascynowały go postęp technologiczny, kosmos, rozwój medycyny – tematy rzadko obecne w tradycyjnym malarstwie sztalugowym.

Szeroką rozpoznawalność przyniosły mu plakaty projektowane od lat 30. XX wieku. Erni traktował plakat nie jako sztukę użytkową drugiej kategorii, lecz jako pełnoprawną formę artystyczną. Projektował afisze wystawowe, wydarzeń sportowych, kampanii społecznych, a także znaczki pocztowe. Charakterystyczna, płynna kreska i klarowna kompozycja sprawiały, że jego prace były natychmiast rozpoznawalne. W czasach, gdy komunikat wizualny nabierał coraz większego znaczenia, potrafił łączyć estetykę z czytelnością przekazu.

Istotnym obszarem jego działalności była ilustracja książkowa. Erni sięgał po klasykę literatury – od mitologii greckiej po dzieła współczesne – nadając im nowoczesną oprawę graficzną. Jego ilustracje nie były jedynie dodatkiem do tekstu, lecz równorzędnym komentarzem wizualnym. Często upraszczał formę, operował oszczędną linią, budując napięcie poprzez rytm kompozycji. Właśnie ta linearność stała się jednym z najbardziej charakterystycznych elementów jego stylu.

W Szwajcarii pozostaje postacią wyjątkową również dlatego, że jego twórczość była silnie obecna w przestrzeni publicznej. Monumentalne malowidła ścienne, realizacje dla instytucji publicznych, projekty dla organizacji międzynarodowych – wszystko to sprawiało, że sztuka Erniego funkcjonowała poza galeriami i muzeami. Była blisko ludzi, wpisana w codzienność, a jednocześnie niosła refleksję nad miejscem człowieka w świecie nauki, techniki i natury.

Artysta dożył imponującego wieku – zmarł w 2015 roku, mając 106 lat. Przez ponad stulecie obserwował i komentował zmieniającą się rzeczywistość, pozostając aktywnym twórcą niemal do końca życia. W Lucernie działa poświęcone mu muzeum Hans Erni Museum, które gromadzi znaczną część jego dorobku i dokumentuje rozwój jego stylu na przestrzeni dekad.

Rocznica urodzin Hansa Erniego to dobra okazja, by przypomnieć twórcę, który konsekwentnie łączył sztukę z refleksją nad współczesnością. Jego prace pokazują, że nowoczesność nie musi oznaczać zerwania z tradycją, a komunikatywność nie wyklucza artystycznej jakości. (fot. Wikipedia) #HansErni